سندرومِ «باید خوشحال باشم»

سندرومِ «باید خوشحال باشم» این روزها یک جور استبدادِ "مثبت‌اندیشی" راه افتاده که اگر غمگین باشی، انگار مجرمی! اما داستایوفسکی خوب می‌دانست که رنج، تنها منبعِ آگاهی است. کسی که رنج نکشیده، سطحِ روحش صیقلی و صاف باقی می‌ماند؛ هیچ چیزی به او گیر نمی‌کند، هیچ عمیقی را نمی‌فهمد. غم، بخشی از سیستمِ دفاعیِ روح است. اجازه بده گاهی ابری باشی. لازم نیست مدام لبخندِ ژتونی بزنی. درخت‌ها هم تمام سال شکوفه نمی‌دهند؛ مدتی را باید در سکوت و سرمای زمستان بمانند تا ریشه‌هایشان قوی شود. حقِ غمگین بودن را از خودت…